Zencefil Faydaları Nelerdir?

Zencefil, düzenli tüketilmesi halinde hazımsızlıktan kalp sağlığına kadar birçok sağlık sorunun rahatlatılmasına katkıda bulunabilir.

Zencefil (Zingiber Officinale) Asya’nın tropik iklim kuÅŸağı altındaki bölgelerinde yetiÅŸen, insan saÄŸlığına katkıları farklı araÅŸtırmalarla da desteklenen  bir bitkidir. Zencefil, ülkemizde de popülerliÄŸi artan besinlerden biri. GeçmiÅŸi binlerce yıla uzanan bu bitkinin kökü geleneksel tıpta da sıklıkla kullanılır.

Mutfaklarda ağırlıklı olarak baharat olarak kullanılan zencefilin çayı da yaygın olarak tüketilir. İnsanlık tarihindeki geçmişi uzun yıllara dayanan zencefilin faydalarını şöyle sıralayabiliriz:

Zencefilin Faydaları

Hazımsızlığa Ä°yi Gelebilir: Birçok kiÅŸinin özellikle yemeklerden sonra yaÅŸadığı hazımsızlığa karşı iyi gelebilen zencefil yaÅŸanan aÄŸrı ve rahatsızlığı rahatlatabilir. Zencefilin bu özelliÄŸi midedeki besinlerin boÅŸalma sürecini kısaltmasından kaynaklanır. Bu durum, yapılan araÅŸtırmalarla da desteklenmiÅŸtir ve zencefil tüketiminin mide boÅŸalma süresini yaklaşık yüzde 30 oranında hızlandırdığı ölçülmüştür.

AÄŸrılara Ä°yi Gelebilir: Zencefilin yapısında gingerol adlı bir biyoaktif bileÅŸik bulunur. Bu bileÅŸik sayesinde zencefil, iltihabı azaltarak aÄŸrı kesici etki gösterir. Bu etki özellikle taze zencefilde daha güçlüdür. Bir araÅŸtırmada taze zencefilin egzersiz sonrası yaÅŸanan kas aÄŸrılarını yaklaşık yüzde 25 oranında azalttığı ölçülmüştür. Zencefil tüketiminin kadınların adet aÄŸrılarını azaltmada etkili olduÄŸu da araÅŸtırmalarla tespit edilmiÅŸtir.

Beyin SaÄŸlığına Katkıda Bulunabilir: Zencefil, yapısında bulunan antioksidanlar ve bileÅŸikler sayesinde yaÅŸlanmayla ortaya çıkan biliÅŸsel sorunların giderilmesine katkıda bulunabilir. Beyin fonksiyonlarının geliÅŸmesine yarayan zencefilin hafıza üzerinde de olumlu etkileri olduÄŸu düşünülmektedir. 2012 yılında orta yaÅŸ grubundaki kadınlar üzerinde yapılan bir çalışma zencefilin bu katkılarını desteklemektedir.  

Kanser Riskini Azaltabilir: Zencefilin güçlü antioksidan etkisi stresi azaltmada etkilidir. Stres ise vücuttaki toksik maddeler olan serbest radikallerin birikimini artırır. Serbest radikaller, kanser dahil olmak üzere birçok rahatsızlığa neden olabilir. Zencefil tüketimi vücudun serbest radikallerden kurtulmasına katkıda bulunarak kansere yakalanma ihtimalini azaltabilir. 2013 yılında yapılan bir araÅŸtırma ile kolorektal kanser riski taşıyan kiÅŸilere düzenli olarak zencefil verildi ve bu sürecin ardından deneklerin kolorektal yapısındaki olumsuzlukların azaldığı görüldü. Zencefilin bu olumlu etkilerinin yine yapısında bulunan gingerolden kaynaklandığı öngörülmektedir. Kolorektal kanserlerin dışında zencefilin mide-bağırsak, meme ve yumurtalık kanserlerinde de etkili olduÄŸu düşünülmektedir. Kanser hastalarının zencefil tüketmeden önce hekimlerine danışmaları önerilir.

Kan Åžekerinin Düzenlenmesine Katkıda Bulunabilir: Zencefilin yapısındaki gingerolün saÄŸlığımıza bir diÄŸer katkısı ise kan ÅŸekerinin dengelenmesine olan katkısıdır. Zencefilin Tip 2 diyabet üzerindeki olumlu etkileri 2015 yılında yapılan bir araÅŸtırma ile de desteklendi. Bu çalışmada Tip 2 diyabet sorunu olan 41 kiÅŸiye düzenli olarak zencefil tozu verildi. AraÅŸtırmanın sonuçlarına göre açlık kan ÅŸekerinde yüzde 12 oranında düşüş görüldü.

Kilo Vermeye Destek Olabilir: Düzenli olarak tüketilmesi halinde zencefil kilo vermeye de yardımcı olabilir. BilindiÄŸi üzere diyabete sıklıkla yüksek kilo eÅŸlik eder. 2016 ve 2019 yıllarında yapılan iki araÅŸtırma zencefilin kilo vermede etkili olabileceÄŸini ortaya koymuÅŸtur. 2016 yılında obezite sorunu olan kadın hastalarla yapılan çalışmanın sonuçlarına göre zencefil hem vücut kitle endeksinin dengelenmesine hem de kan ÅŸekeri seviyesinin düşmesine katkıda bulunabilir. 2019 yılında yapılan araÅŸtırmanın sonuçlarına göre ise zencefil kilolu insanlarda yaÄŸ miktarının ve bel-kalça ölçülerinin azalmasına katkıda bulunabilmektedir. Zencefilin zayıflamaya yönelik etkilerinin enerji harcamasını artırmasından ve vücuttaki iltihabı azaltmasından kaynaklandığı düşünülmektedir.

Mide Bulantısına Ä°yi Gelebilir: Mide bulantılarına olumlu etkileri olan zencefil özellikle hamilelikte yaÅŸanan mide bulantılarını hafifletebilir. Düzenli alınan zencefilin hamilelik sürecinde yaÅŸanan mide bulantılarını azalttığı araÅŸtırmalarla da desteklenmiÅŸtir. Hamilelik süreci kadın saÄŸlığı üzerinde pek çok deÄŸiÅŸikliÄŸe neden olabileceÄŸi için hamilelerin bulantıya karşı zencefil tüketmeye baÅŸlamadan önce doktorlarına danışmaları önerilir. Zencefil, ameliyatlar sonrasında görülen mide bulantılarını da azaltabilir.

Kolesterolü Düşürebilir: Düzenli zencefil tüketimi kolesterolün düşmesine olumlu katkılarda bulunabilir. Yüksek kolesterol kalp saÄŸlığı üzerinde olumsuz etkilere neden olduÄŸu için zencefilin kalp saÄŸlığı üzerinde de olumlu etkileri bulunur. Özellikle kötü kolesterol olarak da adlandırılan LDL’nin kalp saÄŸlığına zararları vardır ve zencefil tüketimi kötü kolesterolün düşürülmesinde de etkilidir. 

Zencefil Çayının Faydaları

Zencefil çayı faydaları, taze zencefilin faydaları ya da diÄŸer tüketim ÅŸekillerinden elde edilen faydalara benzer ÅŸekildedir. Zencefil çayı hazırlamak için taze zencefili rendeleyerek ya da halkalar halinde doÄŸrayarak kaynayan suya koyun. Ocakta 10 dakika tuttuktan sonra içime hazır hale gelir. İçmeden önce bal, limon, tarçın koyarak tadında deÄŸiÅŸiklikler yapabilirsiniz. Zencefil çayı haricinde zencefille farklı içecekler hazırlayabilirsiniz. Bunlardan biri de zencefilli kokteyl.

Zencefil Nasıl Tüketilir?

Zencefil, baharat olarak, çayı demlenerek ve toz halinde tüketilir. Taze haliyle tüketilmesi faydalarını artırır. Tavuk ve balık yemeklerine özellikle yakışan zencefil damak tadına göre farklı yemeklerde de kullanılabilir. 

Zencefilin Yan Etkileri Nelerdir?

Zencefilin küçük miktarlarda tüketilmesi halinde önemli yan etkileri yoktur. Günlük 5 gramın üzerindeki tüketimi yan etkilerin ortaya çıkmasına neden olabilir. Zencefilin olası yan etkileri şöyle sıralanabilir:

Ağızda tahriş,

Mide sorunları ve bulantı,

Gaz,

Tansiyon düşüklüğü,

Kan sulandırması nedeniyle kanama sorunu.

Zencefil tüketimi, kullanılan ilaçlara bağlı olarak farklı etkileşimlere neden olabilir. Bu nedenle ilaç kullanıyorsanız zencefil tüketimi konusunu doktorunuza danışmalısınız.