Semavi Eyice kimdir? İstanbul aşığı tarihçinin hayatı ve bilinmeyenleri

Türkiye’de sanat tarihi disiplininin kurucuları arasında yer alan Prof. Dr. Mustafa Semavi Eyice, akademik dünyadaki derin izleri ve İstanbul üzerine gerçekleştirdiği eşsiz çalışmalarıyla anılmaya devam ediyor. Özellikle Bizans ve Osmanlı mimarisi üzerine uzmanlaşan Eyice, kültürel mirasın korunması adına ömrünü vakfettiği eserlerle bilim tarihine geçti.

MUSTAFA SEMAVİ EYİCE KİMDİR VE HAYATI NASILDI?

Mustafa Semavi Eyice, 9 Aralık 1922 tarihinde dünyaya gözlerini açtı. Eğitim hayatını sanat tarihi üzerine yoğunlaştıran Eyice, Türkiye’nin ilk Bizantoloğu unvanını kazandı. Akademik kariyeri boyunca Bizans sanatını sadece bir dönem olarak değil, Osmanlı kültürüyle harmanlanan bir süreklilik içinde inceledi.

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi bünyesinde Sanat Tarihi Bölümü'nü kuran Eyice, binlerce öğrenci yetiştirdi. Saha araştırmalarına büyük önem veren bilim insanı, Balkanlar'dan Toroslar'a kadar geniş bir coğrafyada Osmanlı ve Bizans izlerini sürdü. Yayınladığı 1000'den fazla makale ve kitap, bugün hala temel başvuru kaynağı niteliği taşıyor.

SEMAVİ EYİCE MEZARI NEREDE?

Bilim dünyasının acı kaybı olan Semavi Eyice, 28 Mayıs 2018 tarihinde hayata veda etti. Değerli tarihçinin naaşı, İstanbul’da düzenlenen resmi törenin ardından Fatih Camii Haziresi’ne defnedildi. "İstanbul Aşığı" olarak bilinen Eyice’nin, şehrin en tarihi noktalarından birinde ebedi istirahatgahına uğurlanması, hayatı boyunca savunduğu kültürel dokuyla bütünleşmesini sağladı.

SEMAVİ EYİCE NEDEN ÖLDÜ?

Prof. Dr. Semavi Eyice, 95 yaşında yaşlılığa bağlı doğal sebeplerle yaşamını yitirdi. Çok organ yetmezliği nedeniyle tedavi gördüğü hastanede vefat eden Eyice, son nefesine kadar akademik üretkenliğini korudu. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'ndaki görevleri süresince, birçok tarihi yapının rant uğruna yok edilmesini engelledi ve bu yapıları kayıt altına alarak gelecek nesillere aktardı.

SEMAVİ EYİCE VE İLBER ORTAYLI İLİŞKİSİ NASILDI?

Kamuoyunun merak ettiği Semavi Eyice ve İlber Ortaylı ilişkisi, tamamen akademik bir saygı ve usta-çırak hiyerarşisi üzerine kuruldu. Prof. Dr. İlber Ortaylı, birçok platformda Eyice’yi "hocaların hocası" olarak nitelendirdi. Ortaylı, özellikle İstanbul’un topografyası ve mimari tarihi konularında Eyice’nin çalışmalarını en güvenilir kaynak olarak kabul etti.

İki dev isim, Türkiye’de tarih bilincinin oluşması ve kültürel mirasın korunması konularında ortak bir vizyon paylaştı. Eyice’nin teknik sanat tarihi bilgisi ile Ortaylı’nın geniş tarih perspektifi, Türk akademisinin en güçlü sacayaklarından birini oluşturdu.

MUSTAFA SEMAVİ EYİCE’NİN BİLİM DÜNYASINDAKİ YERİ VE MİRASI

Mustafa Semavi Eyice, yalnızca bir profesör değil, aynı zamanda bir arşivci ve korumacı kimliğiyle öne çıktı. Günümüzde ulaşamadığımız birçok tarihi eser, onun detaylı çizimleri ve notları sayesinde literatürde yaşamaya devam ediyor. Sanat tarihini kronolojik bir zorunluluktan çıkarıp yaşayan bir disipline dönüştüren Eyice, ardında devasa bir dijital ve basılı kütüphane bıraktı.